Site rengi

Tasarım

Geniş
Kutulu
Demokrat Gazetesi Balıkesir

ASKI!

Zeki Doğan

Zeki Doğan

2020 Ocak ayından son ÖTV güncellemesine kadar geçen süreçte otomobil fiyatları uçuşa geçti. Hem sıfır, hem de ikinci el otomobilde fiyatların ne kadar arttığı herkesin malûmu.

2019’da ortalama 35 TL olan 5 litrelik ayçiçek yağı 50 TL’yi geçti. Dövizdeki artış ve vergiler nedeniyle ithalât da şu an da mantıklı bir çözüm olarak gözükmüyor. Şayet üretim arttırılmadığı takdirde çiçek yağının daha da artmasından endişe ediliyor.

Elektrik ve Doğal gaza yapılan zamlar ortada. TÜİK Verilerine göre Sanayide 2020 yılı birinci dönem elektrik fiyatlarına bakıldığında, tüketicilerin 1 kilovat elektrik için ödediği tutar bir önceki döneme göre yüzde 7,1, bir önceki yılın aynı dönemine göre ise yüzde 21,8 artarak ortalama 58,6 kuruş olmuş. Konutlarda ise 1 kilovat elektrik için tüketicilerin 2020 yılı birinci döneminde ödediği tutar bir önceki döneme göre yüzde 7,2, bir önceki yılın aynı dönemine göre ise yüzde 32,3 artarak ortalama 71,2 kuruş olmuş. Sanayide 2020 yılı birinci dönem doğal gaz fiyatlarına bakıldığında, tüketicilerin 1 metreküp doğal gaz için ödediği tutar bir önceki döneme göre yüzde 1,4 ve bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 13,2 artarak ortalama 189,0 kuruş olmuş. Konutlarda, 1 metreküp doğal gaz için tüketicilerin 2020 yılı birinci döneminde ödediği tutar bir önceki döneme göre yüzde 2,4, bir önceki yılın aynı dönemine göre ise yüzde 34,7 artarak ortalama 182,6 kuruş olmuş. Böylelikle Elektriğe yüzde 32,3 Doğalgaza yüzde 34,7 zam gelmiş.

Yine TÜİK verilerine göre 2014 Haziran ayı ilâ 2019 Haziran ayları arasında Rakının fiyatı yüzde 135,6, Şarabın fiyatı yüzde 113,6, Bira’nın fiyatı yüzde 118,4, Viski’nin fiyatı ise yüzde 104,9 artmış. 2014 Yılında 70’lik Rakı 49 TL iken şu anki satış fiyatıyla milleti içmeden sarhoş ediyor. Dolayısıyla müptelâlar merdiven altı üretimlere rağbet edince de üzücü vakalar yaşanıyor.

ÖTV‘eki son değişikliklerle sigaranın asgarî maktu vergi tutarı 0,3899 liradan 0,4569 liraya yükseltilmiş. Yüzde 17,2’lik artış sonrası bir paket sigaradan alınan asgarî maktu vergi tutarı da 7,79 liradan 9,13 liraya çıkmış. Doğal olarak sigaralar da zamlanmış. Tiryakilerin ciğerlerine duman yerine zam dolmuş.

TÜİK verilerine devam edelim. Bir litre limon kolonyasının fiyatı Mart-Ağustos/2020 ayları arasında yaklaşık yüzde 42 zamlanmış. Mart 2020’de 25–27 TL bandında olan litrelik kolonya ağustosta 40 TL’yi görmüş.

TÜİK‘e göre, Eylülde yüzde 18,65 fiyat artışıyla başı çeken patlıcanı yüzde 16,83 ile sivri biber, yüzde 13,73 ile muz izlemiş. Eylül’de fiyatı en çok artış gösteren diğer ürünler, yüzde 13,44 ile dolmalık biber, yüzde 9,76 ile kuru soğan, yüzde 9,6 ile taze fasulye, yüzde 9,04 ile kabak, yüzde 8,80 ile bulaşık makinası, yüzde 8,72 ile çocuk için sweatshirt, yüzde 8,48 ile derin dondurucu, yüzde 8,20 ile buzdolabı olmuş.

***

Tüm bu ekonomik gidişat karşısında yurdum insanının olmazsa olmazları arasındaki ekmeğin de fiyatı da doğal olarak arttı. İstanbul Ticaret Odası (İTO) komisyonunda alınan karara göre, İstanbul’da ekmeğin kilogram fiyatı 6.25 Türk lirasından 7.50 Türk lirasına çıktı. 200 gram ekmek 1.25 Türk lirasından 1.50 Türk lirasına, 240 gram ekmek de 1.50 Türk lirasından 1.75 Türk lirasına yükseldi. Ekmekteki bu artışa MHP Genel Başkanı Sayın Devlet Bahçeli kayıtsız kalmadı. “Hali vakti yerinde her vatan evlâdı, kendisine en yakın ekmek fırınına gitmeli, eğer 2 ekmek alacaksa 3 ekmek parası ödemeli. Komşusu açken tok yatan bizden değildir” diyerek fiyat artışlarına tepki gösterdi. Bir anlamda askıda ekmek kampanyasını başlattı.

Fakat Sayın Bahçeli‘nin dile getirdiği askıda ekmek uygulaması zaten uzun yıllardan bu yana devam ediyordu. Hem de tıpkı eskiden olduğu gibi. Tek fark Osmanlılarda ekmek alan kişi ödeme yaparken kaç tane isterse o kadar sayıda ekmeği bir heybenin içinde askıya astırıyordu. Fırına gelen ihtiyaç sahipleri askıda ekmeği işaret ederek oradan ihtiyacı kadar ekmeği alıyordu. Günümüzde ise fırınlar askıda olan ekmek sayısını panolara yazıyor ve ihtiyaç sahipleri talep ettiklerinde derhâl veriyor.

Ha bu arada günümüzde sosyal dayanışmanın değişik örnekleriyle de karşılaşıyoruz. Örneğin Ankara Büyükşehir Belediyesi “İyilik hastalıktan daha bulaşıcıdır.” sloganıyla kurduğu bir internet sitesiyle bugüne dek ihtiyaç sahiplerinin ödenemeyen 171,015 adet su faturasının 7,780,283 TL’lik bedelinin “Su Ver” kampanyayla ödenmesine,  “El Ver” kampanyasıyla 60,095 nakit yardım adedinin karşılığı olan 13.162,600 TL’lik bir kaynağın ihtiyaç sahiplerine ulaştırılmasına, “İftar Ver” kampanyasıyla 500,102 adet iftar paketi desteğiyle 7,501,530 TL’lik yardım yapılmasına, “Bilet Ver” kampanyasıyla da 12,775 Ankarakart yüklemesiyle 731,530 TL’lik desteklerin sağlanmasına aracılık etmiş.

Söz konusu yardımlar halen de devam ediyor.

İstanbul Büyükşehir Belediyesi ise “Birlikte Başaracağız” sloganıyla sürdürdüğü kampanyada 182,410 “Askıda Fatura”nın 24.935.583 TL’lik bedelinin ödenmesine, “Aile Destek Paketi” adı altında 2.572 aileye 441.400 TL’lik yardım ulaştırılmasına, “Anne Bebek Paketi” uygulamasıyla 2.702 anne ve bebeğe 394.925 TL yardım yapılmasına olanak sağlamış.

Hem de şov yapmadan. Yardım yapan ve alanı karşı karşıya getirmeden.

***

Ana konumuza dönersek, kendimi bildiğim bileli ekmeğe yapılan zam her daim tepki toplamış, eleştirilmiştir. Fakat elektiriğe, suya, doğalgaza, yağa, tuza, şekere, sigaraya, içkiye, patlıcana, domatese, karnıbahara, ıspanağa v.b. yapılan zamlar olağan karşılanmıştır.

Bakınız İstanbul Fırıncılar Odası Başkanı Erdoğan Çetin de aslında bunu ima ederek ne diyor?

“Ekmek aslında pahalı değil. Hatta ülkede en ucuz şey ekmek. Mayıs ayında 1 lira 35 kuruş olan buğday fiyatları bugün 2 lira. Yani mayıs ayında 100 liralık bir un bugün 140 lira, 150 lira. Yani ekmeği hala ucuza satıyoruz ama fırın işletmeleri şu anda ekmek satışından zarar ediyorlar. Ben de fırın işletmecisiyim. Artan maliyetlerden dolayı bugün 200 gram ekmeğin 2 liradan satılması gerekiyor. Yani ekmeğin kilosunun İstanbul için 10 lira olması gerekiyor.”

***

“Askıda Ekmek” tamam da, askıda daha o kadar çok dert var ki…

Please follow and like us:
Facebook
Twitter
BU KONUYU SOSYAL MEDYA HESAPLARINDA PAYLAŞ
YAZARIN SON YAZILARI
KADINA ŞİDDET! - 27 Kasım 2020
DEMOKRASİYE GEEEEEL… - 26 Kasım 2020
İSTATİSTİK - 25 Kasım 2020
MESLEK HASTALIĞI - 23 Kasım 2020
AGANİGİ-NAGANİGİ - 19 Kasım 2020
BUMERANG - 18 Kasım 2020
HOROZ ŞEKERİ - 17 Kasım 2020
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ